Pompen
Grondwaterpomp aansluiten: stap voor stap
Een grondwaterpomp aansluiten in zes stappen: pomp op diepte, persleiding, terugslagklep, elektra en de druk afregelen.
Een grondwaterpomp aansluiten is goed zelf te doen, zolang je de stappen in de juiste volgorde neemt. De meeste problemen achteraf komen niet van de pomp maar van de installatie: een pomp die te laag hangt, een leiding die terugloopt of een droogloopbeveiliging die er niet is. Hieronder de volgorde die wij aanhouden.
Eerst bepalen: pomp boven of pomp in de put
De diepte van het water beslist dit, niet je voorkeur. Staat het water minder dan ongeveer 7 meter onder de pomp, dan kan een zelfaanzuigende pomp op de kant het water naar boven trekken. Staat het dieper, dan lukt aanzuigen niet meer en heb je een pomp nodig die in de put hangt en duwt.
Meet die diepte in de zomer, niet in het voorjaar. Het waterpeil zakt in een droge periode, en dat is precies wanneer je de pomp nodig hebt. Meer over die keuze staat in beregening op bronwater: welke pomp heb je nodig.
Wat je klaar moet hebben liggen
- De bronpomp in de juiste diameter voor je put, meestal 4 of 5 inch.
- Persleiding, bijvoorbeeld PVC drukbuis of tyleen, plus de bijbehorende koppelingen.
- Een terugslagklep, tenzij die al in de pomp zit.
- Een veiligheidslijn of staaldraad die het gewicht van pomp en gevulde leiding draagt.
- Voldoende lengte pompkabel in één stuk, zonder verlengstuk in de put.
- Een drukschakelaar en membraanvat als de pomp automatisch moet werken.
Stap 1: de put en het filter
Controleer of de put schoon is en of het bronfilter nog doorlaat. Een nieuwe pomp op een dichtgeslibd filter zetten betekent dat je de pomp laat vechten tegen een verstopping. Pomp de put eerst schoon tot het water helder blijft. In bronfilter reinigen staat hoe je dat aanpakt.
Stap 2: de pomp op diepte hangen
Hang de pomp vrij in het water, niet op de bodem. Op de bodem zuigt hij zand en slib aan en dat sleept elke waaier open. Houd minstens een halve meter tot de bodem aan, en zorg dat de pomp ook bij het laagste zomerpeil nog ruim onder water blijft.
Het gewicht hangt aan de veiligheidslijn, niet aan de kabel en niet aan de persleiding alleen. Bind de kabel met bandjes losjes langs de leiding mee, zodat er geen trek op de kabelinvoer komt.
Stap 3: de persleiding en de terugslagklep
Leg de persleiding in een maat die bij de pomp past. Een ruime leiding kost bijna niets extra en levert druk die je anders in wrijving verliest. Zet de terugslagklep dicht bij de pomp, zodat de leiding gevuld blijft als de pomp stopt. Zonder terugslagklep loopt de kolom water terug en start de pomp elke keer opnieuw tegen een lege leiding.
Loopt de leiding buiten en onder het maaiveld, leg hem dan vorstvrij. In beregeningsleiding ingraven staat hoe diep dat in de praktijk moet.
Stap 4: elektrisch aansluiten en beveiligen
Een pomp in een put is een natte omgeving, en dat stelt eisen. Sluit de pomp aan op een groep met een aardlekschakelaar en gebruik de motorbeveiliging of schakelkast die de fabrikant voorschrijft. Bij een driefase-uitvoering moet je ook de draairichting controleren, want verkeerd om draaien geeft weinig water en veel warmte.
Laat het elektrische deel doen door iemand die daarvoor bevoegd is als je daar niet zeker van bent. Een droogloopbeveiliging hoort er standaard bij: die schakelt de pomp uit voordat het waterpeil onder de pomp zakt.
Stap 5: vullen, ontluchten en proefdraaien
Draai bij een pomp op de kant eerst het pomphuis vol en ontlucht de zuigleiding. Bij een onderwaterpomp is vullen niet nodig, maar wil je de persleiding wel laten ontluchten. Start de pomp kort en kijk of er direct water komt. Blijft het bij lucht, dan zit er een lek in de zuigzijde of staat de terugslagklep verkeerd om. Zie pomp zuigt niet aan.
Laat de eerste keer wat langer draaien met de afvoer in het open veld, zodat eventueel zand niet je hele installatie in gaat.
Stap 6: de druk afregelen
Werk je met een drukschakelaar en een membraanvat, stel dan eerst de voordruk van het vat in op ongeveer 0,2 bar onder de inschakeldruk. Zet daarna de in- en uitschakeldruk van de schakelaar. Houd voldoende verschil tussen die twee, anders blijft de pomp pendelen. De stappen staan in drukschakelaar instellen en controleren.
Ga je met deze pomp beregenen, controleer dan of er genoeg capaciteit is voor het aantal sproeiers dat tegelijk draait. Met de rekenhulp zie je dat direct.
Melden of aanvragen
Grondwater oppompen is in Nederland niet altijd vrij. Voor kleine hoeveelheden voor tuin of erf geldt vaak een meldingsplicht, en boven een bepaalde hoeveelheid heb je een vergunning nodig. De regels verschillen per waterschap en per provincie, dus controleer dat voordat je gaat boren of oppompen. Wat daar bij komt kijken staat kort in het artikel over beregening op bronwater.